در نگاه عمومی کمی غیرمتعارف است ، اما باورتان می شود اگر به شما بگوییم همواره موکلینی داریم که علیرغم مالکیت 98 درصد یا حتی 99 درصد سهام یک شرکت سهامی، نه تنها همه کاره شرکت نیستند بلکه از امور مدیریتی و حتی بالاتر از آن، از ورود به شرکت منع شده اند . بله این اتفاق مبتلا به ناشی از تفکر غلط صاحبان سرمایه و ورود آنها به فضای کسب و کار شرکتی، بدون مشورت با متخصصین این حوزه است.
اگر بخواهیم این مسئله را به زبان ساده تر بگوییم باید توضیح مختصری درباره تفاوت مبنایی و ماهیتی مجامع عمومی و تشکل هیئت مدیره بدهیم. اگرچه در مجامع اعتبار افراد به میزان سرمایه آنهاست اما پشت میز هیئت مدیره همه اعضا برابر هستند و به اصلاح نگاه نفراتی حاکم است. همین تفاوت به ظاهر ساده اما به شدت مهم، منجر به بروز خسارات مالی جبران ناپذیری خواهد شد، به طوریکه سرمایه گذار با خرید 98 درصد سهام یک شرکت، خودش را در مقابل دو سهامدار یک درصدی همه کاره می داند، اما پس از اتمام جلسه مجمع و تشکیل جلسه هیئت مدیره، آن دو نفر با اکثریت آرا همه مصوبات مورد نظر خودشان را به امضا می رسانند.
شاید بگویید فرار از این باتلاق راه ساده ای دارد و سهامدار اکثریت می تواند با تشکیل مجمع خود را نجات دهد… خیر این طور نیست. چرا که اولا هیئت مدیره دعوت مجمع را تصویب نمیکند و ثانیا در فرض تشکیل از مبادی دیگر ، نامبرده توانایی پر کردن صندلی های هیئت رئیسه را ندارد. شاید بگویید می تواند از طریق انتقال سهام به دیگری، به نفرات خود اضافه کرده و این چالش را حل کند. خیر این هم امکان پذیر نیست چون انتقال سهام منوط به موافقت هیئت مدیره است و امکان الزام آن از طریق دادگاه در قانون پیش بینی نشده است و حتی اگر در صلاحیت مجمع باشد، باز همان مشکلات قبلی برای تشکیل مجمع به قوت خود باقیست. سهامدار 98 درصدی ما نه نمیتواند افزایش سرمایه بدهد. نه میتواند هیئت مدیره را تغییر دهد. نه میتواند بازرس را تغییر دهد… سهامدار اکثریت در مجمع و اقلیت در هیئت مدیره حتی نمی تواند صاحب امضای مجاز باشد و کنترل امور مالی شرکت را در دست بگیرد.
آیا در این وضعیت هیچ کاری نمی توان برای موکل 98درصدی انجام داد؟ آیا این وضعیت ناشی از خلا و سکوت قانون است یا برعکس از دقت نظر و پیش بینی دقیق قانون گذار ناشی شده است ؟ آیا سرمایه سهامدار اکثریتی از بین می رود؟ وضعیت سود او در شرکت به چه صورت است؟ هرکدام از این سوال ها و ده ها سوال مشابه پاسخ همه بله هم خیر دارد و نسخه یکسان برای همه پرونده قابل تجویز نیست. پاسخ مبسوط و مفصل به این سوال ها توسط متخصصین حقوق شرکتی، نیازمند بررسی دقیق و تحلیل براساس نوع شرکت و نوع روابط و میزان سرمایه و جنس فعالیت شرکت و … می باشد که گروه حقوقی «اساسنامه» درباره آن صحبت کرده و در قالب ویدئوهایی به زبان ساده در کانال یوتیوب به آدرس ………….. برای استفاده عموم قرار داده است . ساده ترین راهکار و پیشنهاد این است که اگر می خواهید به عنوان سرمایه گذار به کسب و کاری ورود کنید، قدر متقین این است که سرمایه خود را در قالب حداقل 2 نفر خریداری کنید و از فرد دوم وکالت بگیرید.
اگر بخواهیم بخش جذاب دیگری از این مدل پرونده ها را برای شما بگوییم و زاویه دید جدیدی برایتان بگشاییم باید این بار از نگاه صاحبان یک درصد سهام به ماجرا نگاه کنیم. حالا فرض کنید موکل یکی از آن دو نفری است که یک درصد سهام دارد. اگر در ابتدای مسیر می گفتیم در یک شرکت سهامی صاحب 98درصد سهام، عضو موثری نیست و صاحب تنها یک درصد سهام، بیشترین اثرگذاری را دارد باور می کردید؟ می پرسید چگونه؟ این یک درصد شاید به تنهایی ارزشی نداشته باشد اما در کنار دیگر فرد یک درصدی ، اکثریت نفراتی هیئت مدیره را تشکیل می دهد و آنچه دربالا خواندیم حاصل همین تعامل بود. از سویی دیگر اگر این فرد در کنار صاحب سهام 98 درصدی قرار بگیرد، روی دیگر سکه نمایان می شود و این دونفر با اکثریت نفراتی هیئت مدیره و اکثریت سهامی مجامع، کنترل همه امور شرکت را در دست می گیرند…
درباره هر حالتی که گفتیم چندین و چند فرض و فروعات قابل اتفاق است و همین جزییات سهل ممتنع، حقوق شرکت ها را به یکی از مولدترین و پویاترین شاخه های تخصصی حقوق تبدیل کرده و ضرورت استفاده از صاحب نظران آن را برای تجار و سرمایه گذاران در دنیای تجاری جدید، واجب و ضروری کرده است.
اگر علاقه مند یا فعال در حوزه های شرکتی و استارت آپی هستید، ما به شما کمک می کنیم به زبان ساده با کاربردی ترین مفاهیم موردنیازتان آشنا شوید و از آنها در کسب و کارتان به بهترین شکل استفاده کنید.
